HULYO 18, 2025 — Opisyal nang lumagpas sa 112.7 milyon ang populasyon ng Pilipinas, ayon sa pinakabagong census ng PSA — pero heto ang nakakagulat: bumagal ang paglaki ng ating populasyon. Mula sa 1.6% na taunang pagtaas noong 2020, ngayon ay 0.8% na lang.

Ano ba ang nangyayari? 

Ayon sa mga eksperto, kombinasyon ito ng mas kaunting mga sanggol, mga nawala noong pandemya, at — aminin natin — mas pinipili ng mga millennial at Gen Z ang TikTok kaysa sa buhay may asawa’t anak.

Dahil sa mga alalahanin sa pera, pagiging career-oriented, at ang mahal na halaga ng pagpapalaki ng bata (nakita mo na ba ang presyo ng diaper ngayon?), maraming Pinoy ang nagdadalawang-isip mag-anak. Dagdag pa ang tumataas na infertility rates at mas magandang access sa family planning, kaya mas marami na ngayon ang nagsasabing, “Masaya na ako sa mga fur babies ko.”

Samantala, mga rehiyon tulad ng Bangsamoro (tumataas ng 3.43% bawat taon) ay mabilis ang paglaki, habang bumababa naman ang populasyon sa Bicol — patunay na hindi pare-pareho ang mga trend sa buong bansa.

Pinangungunahan pa rin ng Calabarzon, NCR, at Central Luzon ang populasyon, na bumubuo ng halos 40% ng buong Pilipinas.

Pero heto ang mas interesante: problema ba o biyaya ang pagbagal ng populasyon? Mas kaunting trapik? Mas maraming trabaho? O magiging tulad tayo ng Japan, na kulang sa manggagawa para suportahan ang mga retiree?

Kung kumonti ang mga Pinoy na nag-aanak, sino ang magpapatakbo ng ekonomiya sa susunod na 20 taon? May nagsasabing sasaluhin ito ng automation; may mga nag-aalala naman na tataas ang dependency ratio. O kaya, aminin na lang natin na valid na life choice ang “Ayoko talaga mag-anak”?

Sa isang kultura na laging nagtatanong ng “Kailan ka mag-aanak?”, mas malakas na ngayon ang sagot ng bagong henerasyon.

(Larawan: Philippine News Agency)