ORMOC (Mar. 08, 2025) — Noong Sabado, pinirmahan ng Pilipinas at United Kingdom ang ilang mahahalagang kasunduan upang palalimin ang kooperasyon, partikular sa depensa, seguridad sa dagat, at paglago ng ekonomiya. Kasama sa mga bagong kasunduan ang pagpapatuloy ng mga pinagsamang naval exercises at pinahusay na pagbabahagi ng impormasyon ukol sa mga maritime domain.

Sa paglagda ng Philippines-UK Joint Framework, sinabi ni Philippine Foreign Affairs Secretary Eduardo Manalo na ang dalawang bansa ay nakatakdang "tukuyin ang saklaw at direksyon ng ating Enhanced Partnership sa mga pangunahing larangan," tulad ng depensa at seguridad, karapatang pantao, kooperasyong pangmaritima, at katatagan ng ekonomiya. Binanggit din niya ang patuloy na pagsisikap na magtatag ng isang Implementing Arrangement sa ilalim ng 2024 Memorandum of Understanding (MOU) ukol sa Defense Cooperation at isang MOU sa pagbabahagi ng impormasyon upang mapahusay ang maritime domain awareness.

"Amin pong napagkasunduan na ipagpatuloy ang paglahok at pagpapalitan ng mga joint military exercises at maritime patrols, pati na rin ang mga port calls ng mga British naval vessels," dagdag pa ni Manalo. Binanggit niya ang pagbisita ng offshore patrol vessel ng UK na HMS Spey sa Pilipinas ng dalawang beses noong nakaraang taon bilang isang halimbawa ng lumalawak na kooperasyong militar. Sa katapusan ng taon, magsasagawa ang Maynila at London ng isang sectoral dialogue na tatalakay sa depensa, maritime, klima, at mga isyung pangkalikasan, na may potensyal na magtatag ng mga bagong kasunduan sa iba't ibang larangan.

Binanggit ni Manalo ang magkasanib na pangako ng dalawang bansa sa demokrasya, internasyonal na batas, at isang rules-based international order. Ipinahayag niya ang pasasalamat ng Pilipinas sa malakas na suporta ng UK para sa isang malaya at mapayapang Indo-Pacific region, na binanggit ang layunin ng Indo-Pacific Approach ng UK upang palalimin ang pakikilahok sa rehiyon. "Kami ay kasing invest ng UK at ng iba pang mga kaibigan at kasosyo sa paggawa ng Indo-Pacific na isang makina ng paglago at kasaganaan," sabi niya.

Mas Malakas na Ugnayang Pang-bilateral
Inulit ni British Foreign Secretary David Lammy ang mga pahayag ni Manalo, na inilalarawan ang relasyon ng Pilipinas at UK bilang "pinakamalakas at pinakamahusay na itinayo," na katulad ng isang "matatag na barko." Binanggit ni Lammy ang pangako ng dalawang bansa sa internasyonal na batas at isang rules-based order, na binigyang-diin ang kanilang mga pinagsasaluhang halaga at layunin.

"Ang mga bansa namin ay nakatuon sa internasyonal na batas. Ang mga bansa namin ay nakatuon sa rules-based order. Ang mga bansa namin ay seryoso sa aming mga obligasyon sa ilalim ng UN Charter," sabi ni Lammy. Binanggit din niya ang dedikasyon ng UK na suportahan ang Pilipinas sa pagprotekta ng kanyang marine diversity at pagtulong sa pag-transition nito patungo sa isang sustainable na hinaharap.

Binanggit ni Lammy na sa kabila ng global volatility, ang UK ay nagnanais na palakasin ang ugnayan sa mga kaparehong bansa tulad ng Pilipinas. Ibinahagi niya ang pagkakaisa ng dalawang bansa sa pagsuporta sa Ukraine at pagtataguyod ng isang malaya at bukas na Indo-Pacific region, na binigyang-diin ang hindi maihihiwalay na kalikasan ng Euro-Atlantic at Indo-Pacific arenas.

Posibilidad ng Reciprocal Access Agreement
Habang patuloy ang mga talakayan ukol sa isang Reciprocal Access Agreement (RAA) sa pagitan ng Pilipinas at UK, wala pang mga konkretong plano na naisasagawa. Ang isang RAA, na mayroon ang Pilipinas sa Japan at Australia, ay magbibigay-daan sa mga pwersang militar ng mga signatory countries upang magsagawa ng pinagsamang pagsasanay at operasyon sa loob ng teritoryo ng isa't isa. Ayon kay Manalo, wala pang firm na desisyon, ngunit posible pa rin ang isang RAA.

Pinalawak na Kooperasyong Pang-ekonomiya
Bilang karagdagan sa kooperasyong pang-depensa, ang Pilipinas at UK ay nagkasundong palalimin ang kanilang mga ugnayang pang-ekonomiya at pampubliko. Magsasagawa ang dalawang bansa ng inaugural PH-UK Joint Economic Committee (JETCO) meeting sa London sa katapusan ng buwan, na nakatuon sa imprastruktura, agrikultura, at renewable energy. Ayon kay Manalo, ang UK ay nananatiling isa sa mga nangungunang kasosyo sa pamumuhunan ng Pilipinas, na may bilateral trade na umabot sa £2.9 bilyon sa mga nakaraang taon. Binanggit din niya ang mga kamakailang pamumuhunan ng UK sa mga solar power projects sa Pilipinas na nagkakahalaga ng mahigit $600 milyon.

Ang iminungkahing kasunduan sa kooperasyong pinansyal ay magbubukas ng isang £5.2 bilyon na credit facility para sa Pilipinas, na susuporta sa 15 pangunahing sektor, kabilang ang agrikultura, transportasyon, ICT, sanitasyon ng tubig, at kalusugan.

Nagpasalamat din si Manalo sa UK sa pagtulong sa mga biktima ng bagyong Pilipino at sa pagsuporta sa mga programa ukol sa gender equality, sosyal na partisipasyon ng kababaihan, at pagpapaunlad ng institusyon sa rehiyon ng Bangsamoro.

Tinutukoy ang Hinaharap
Nagbigay din ng courtesy visit si British Foreign Secretary David Lammy kay Pangulong Ferdinand Marcos Jr. sa Malacañang. Ang pagbisita ay kasunod ng pagbisita ni Marcos Jr. sa UK noong 2023 nang dumalo siya sa koronasyon ni Haring Charles III. Habang ang dalawang bansa ay nagsusulong ng ika-80 anibersaryo ng kanilang ugnayang diplomatiko sa susunod na taon, ang mga bagong pinirmahang kasunduan ay nagpapakita ng isang promising na hinaharap ng mas malapit na kooperasyon sa maraming sektor.

Larawan: Presidential Communications Office/ABS-CBN