Earth, posibleng magbawas ng oras sa 2029 — isang segundo, mawawala?
Robel A. Almoguerra Ipinost noong 2025-08-10 22:13:26
MANILA, Philippines — Maaaring mabura ang isang segundo mula sa ating pandaigdigang orasan sa unang pagkakataon sa kasaysayan, at posible itong mangyari sa taong 2029. Ang nakakagulat? Ang mismong dahilan nito ay ang ating planeta — ang Daigdig.
Mula pa noong 2020, napansin ng mga siyentipiko na bahagyang bumibilis ang ikot ng mundo. Sa pagbilis na ito, nababawasan ng humigit-kumulang 1.5 milliseconds ang normal na haba ng isang araw. Sa karaniwang pananaw, maliit itong bagay, ngunit sa mundo ng atomic clocks at satellite systems, napakahalaga ng bawat millisecond.
Kung magpapatuloy ang trend na ito, mapipilitan ang mga tagapamahala ng oras sa buong mundo na magpatupad ng isang bagay na hindi pa nagagawa kailanman — ang tinatawag na negative leap second. Ibig sabihin, mag-aalis ng isang segundo mula sa Coordinated Universal Time (UTC), kabaligtaran ng karaniwang leap second na idinadagdag upang sumabay ang atomic time sa ikot ng mundo.
Ayon sa mga eksperto, ang pagbilis na ito ay maaaring dulot ng kumbinasyon ng iba’t ibang salik gaya ng pagbabago sa panloob na core ng mundo at paglipat ng mass dahil sa pagkatunaw ng yelo sa mga polar regions. Ang mga prosesong ito sa kalaliman ng planeta ang posibleng nagtutulak sa mas mabilis na pag-ikot nito.
Kung mangyari ito, magiging malaking isyu ito para sa mga sistema ng kompyuter, satellite networks, at maging sa financial markets na nakadepende sa eksaktong pagsukat ng oras. Isang segundo lang ang mawawala, pero ang epekto nito ay ramdam sa teknolohiya at pandaigdigang operasyon.
Bilang isang karaniwang mamamayan, baka isipin natin na “Isang segundo lang naman ’yan.” Pero sa agham at teknolohiya, ang isang segundo ay maaaring magbago ng takbo ng mundo — literal at simboliko. Sa 2029, maaaring masaksihan natin ang araw na binura ang isang segundo sa kasaysayan ng tao.
Kung tutuusin, parang paalala ito na kahit ang oras, na akala natin ay tiyak at di mababago, ay maaari palang sumayaw sa tugtog ng ating umiikot na mundo. (Larawan: Google / Space)
