Muling lumutang sa mga balita ang bird flu, nagdudulot ng pangamba sa parehong tao at hayop. Karaniwang sakit ng mga ibon, paminsan-minsan ay lumilipat ito sa mga mammal, na nagbubunsod ng takot sa posibleng pagkalat nito sa mga tao.

Ang H5N1 strain ng bird flu, isang lubhang nakahahawang uri, ay unang natuklasan sa mga mailap na ibon sa Estados Unidos noong 2015. Pagsapit ng 2022, kumalat ito sa mga poultry farm, at sa isang nakakabahalang pangyayari noong 2024, unang beses na natukoy ang impeksyon sa mga baka, na sinundan ng unang kumpirmadong kaso ng cow-to-human transmission. Bagamat sinasabi ng mga opisyal ng pampublikong kalusugan na mababa ang panganib sa tao, iginiit ng mga eksperto ang patuloy na pagsubaybay at pagkontrol upang maiwasan ang paglaganap ng sakit.

Isa sa mga pinakahuling outbreak ng virus ay naganap sa Pilipinas, partikular sa Camarines Norte, kung saan 15 sa 428 backyard ducks ang nagpositibo sa H5N2 strain ng bird flu. Naiulat ang kaso noong Disyembre 2023, isang paalala ng patuloy na banta ng avian influenza na nagresulta na sa pagpatay ng milyun-milyong poultry sa buong mundo upang pigilan ang pagkalat nito.

Ano ang Bird Flu?

Ang bird flu o avian influenza ay isang impeksyon sa respiratory system na dulot ng Type A influenza virus. Karaniwan itong kumakalat sa mga mailap na ibon tulad ng pato, gansa, at swan. Bagamat bihira, maaari rin nitong mahawa ang mga alagang manok at pabo. Sa mga tao, nag-iiba ang sintomas mula sa banayad hanggang malubha, kabilang ang conjunctivitis (pamumula at iritasyon ng mata), lagnat, panginginig, pananakit ng lalamunan, ubo, pananakit ng kalamnan, at matinding pagkapagod. Karamihan sa mga kaso ay hindi malubha, ngunit maaaring humantong sa pulmonya o pagkamatay ang ilan. Ang mga taong may direktang kontak sa mga nahawaang hayop o kumain ng hindi pasteurized na dairy products ay pinapayuhang agad kumonsulta sa doktor kung makaranas ng mga sintomas.

Paano Kumakalat ang Bird Flu?

Ang virus ay naipapasa sa pamamagitan ng direktang kontak sa mga nahawaang hayop, kanilang likido sa katawan, o mga kontaminadong kapaligiran. Ang mga apektadong ibon ay naglalabas ng virus sa kanilang laway, uhog, at dumi, na maaaring makontamina ang mga bagay sa paligid. Ang mga nasa mataas na panganib ay ang mga nagtatrabaho sa poultry farms, industriya ng hayop, at mga beterinaryo, lalo na kung madalas silang nakakasalamuha ng mga nahawaang hayop o kontaminadong kagamitan.

Mga Paraan ng Pag-iwas

Bagamat mababa ang panganib sa publiko, inirerekomenda ng mga eksperto ang mga sumusunod na hakbang upang maprotektahan ang sarili:

• Uminom lamang ng pasteurized na dairy products
• Siguraduhing luto nang maayos ang karne ng manok at itlog
• Magpabakuna laban sa trangkaso kada taon
• Iwasan ang kontak sa mga ligaw at may sakit na hayop
• Panatilihin ang tamang kalinisan, tulad ng madalas na paghuhugas ng kamay

Bagamat may bakuna laban sa avian flu, hindi ito laganap dahil sa mababang tsansa ng pagkalat sa tao. Gayunpaman, may mga patuloy na pananaliksik upang makabuo ng bagong bakuna na makatutulong sa mga nasa mataas na panganib, tulad ng mga manggagawa sa sakahan at mga beterinaryo.

Bakit Mahalaga ang Bird Flu?

Bagamat pangunahing nakaaapekto sa mga hayop ang bird flu, may pangamba na maaari itong mag-mutate at maging sanhi ng human-to-human transmission. Dahil sa patuloy na pagkalat nito, mahalaga ang pagbabantay at maagap na pagkontrol upang hindi ito mauwi sa isang pandaigdigang pandemya. Hinihikayat ng mga eksperto ang publiko at pamahalaan na manatiling mapagmatyag at sundin ang mga kinakailangang pag-iingat upang mapanatiling ligtas ang lahat.

Sa patuloy na paglaganap ng bird flu sa iba’t ibang bahagi ng mundo, ang tamang impormasyon at paghahanda ay susi sa pagpigil sa mas matinding epekto nito.

Larawan mula sa abs-cbn.com.