Inamin ni Commission on Elections (Comelec) Chairman George Garcia na kasalukuyang walang legal na mekanismo upang pigilan ang mga kandidatong pampulitika sa pamamahagi ng social services o ayuda, kahit pa nagsimula na ang opisyal na campaign period para sa mga kandidato sa Senado.

Ipinunto ni Garcia ang isang butas sa batas na nagpapahintulot sa mga kandidato na patuloy na mamigay ng ayuda sa kabila ng election period, dahil ang pagbabawal sa ganitong mga aktibidad ay magiging epektibo lamang simula Marso 28.

“Ang problema sa ating batas ay nagsisimula lamang ang pagbabawal sa social services sa Marso 28. Iyan ang butas sa batas. Nagsimula na ang pambansang kampanya, ngunit hindi pa epektibo ang pagbabawal sa social services,” pahayag ni Garcia sa isang panayam sa Teleradyo Serbisyo.

Bagama’t tila may kontradiksyon sa sitwasyong ito, iginiit ni Garcia na walang magagawa ang Comelec kundi ipatupad ang umiiral na batas.

“Maaaring magmukhang hindi tugma, ngunit wala kaming magagawa sa Comelec dahil iyan ang batas, at kailangan naming ipatupad ito,” aniya.

Nanawagan din si Garcia ng reporma sa mga regulasyon sa halalan, binibigyang-diin na may ilang probisyon sa Omnibus Election Code na luma na at hindi na angkop sa makabagong sistema ng pangangampanya.

“Paano natin masasabi na nasa 2025 na tayo pero ipinapatupad pa rin natin ang Omnibus Election Code mula 1985?” tanong ni Garcia. “Paano natin epektibong mareregula ang vote-buying kung may mga plataporma tulad ng GCash, PayMaya, at iba pang digital payment services na hindi pa umiiral noon?”

Binibigyang-diin ng Comelec chairman ang pangangailangan ng pagbabago sa batas upang matiyak ang patas na proseso ng eleksyon, ngunit nilinaw niyang wala sa kapangyarihan ng komisyon ang pagpapatupad ng mga repormang ito.

“Kailangang may pagbabago sa batas… pero hindi kami ang Kongreso. Kung kami ang magpapasya sa bagay na ito, maaari kaming maparatangan ng pang-aagaw ng kapangyarihan mula sa ibang sangay ng gobyerno,” paliwanag niya.

Ang pamamahagi ng ayuda at social services sa panahon ng kampanya ay matagal nang isang kontrobersyal na usapin sa halalan sa Pilipinas. Ayon sa mga kritiko, ito ay isang anyo ng indirect vote-buying na nagpapalakas sa tsansa ng mga kandidato na makuha ang suporta ng mga botante bago ang araw ng halalan. Gayunpaman, dahil sa kawalan ng makabagong legal na balangkas, nananatiling limitado ang kakayahan ng Comelec na makialam.

Habang wala pang ipinatutupad na reporma sa eleksyon, nananatiling legal ang pamimigay ng ayuda bago maging epektibo ang opisyal na pagbabawal—isang butas sa batas na patuloy na sinasamantala ng ilang pulitiko sa kanilang pangangampanya.

Larawan mula sa  abs-cbn.com.